เควซาร์” เป็นวัตถุอวกาศอันไกลโพ้นที่แผ่พลังงานสูงมาก เกิดจากหลุมดำยักษ์ใจกลางดาราจักรที่ดูดกลืนมวลแก๊สจำนวนมากมายมหาศาลเข้าไป จึงแผ่พลังงานออกมาชนิดที่เรียกว่าสูงยิ่งยวด มากกว่าดวงอาทิตย์หลายร้อยล้านล้านเท่า

ล่าสุดทีมนักดาราศาสตร์นำโดย ดร. นาหุม อารพ จากสถาบันโพลีเทคนิคและมหาวิทยาลัยรัฐเวอร์จิเนีย (Virginia Tech) ของสหรัฐฯ  ใช้ภาพในย่านอัลตราไวโอเล็ตจากกล้องโทรทรรศน์อวกาศฮับเบิลของนาซาในการติดตามสังเกตการณ์เควซาร์ 13 แห่ง และก็ได้พบปรากฏการณ์ที่ไม่เคยพบมาก่อน นั่นคือมี เควซาร์ 3 แห่งในจำนวนนี้เกิดอาการในลักษณะที่เปรียบเทียบได้ว่าเป็น “สึนามิอวกาศ” ขึ้นมา

เควซาร์ทั้ง 3 แห่งนี้ ปลดปล่อยคลื่นความร้อนนับพันล้านองศาที่แผ่ล้นออกมาในรูปของรังสีแม่เหล็กไฟฟ้าหลากหลายแบบออกไปทุกทิศทาง โดยคลื่นพลังงานนี้จะเดินทางด้วยความเร็วราว 1/15 ของความเร็วแสง กลายเป็นพลังงานกลที่มากมายแบบไม่เคยเห็นมาก่อน ฉีกทำลายกาแล็กซีของมันตัวเอง กวาดเอามวลสารต่าง ๆ โดยรอบ ในปริมาณเท่ากับมวลของดวงอาทิตย์หลายร้อยดวงให้ปลิวออกไป ไม่ต่างจากสึนามิที่เกิดขึ้นบนโลกของเราเองที่กวาดทำลายอาคารบ้านเรือน

มีปริศนาที่คาใจนักจักรวาลวิทยามาหลายสิบปี นั่นคือกาแล็กซีต่างๆที่กำลังเติบโตและขยายตัวหลังถือกำเนิดไประยะเวลาหนึ่ง อยู่ดีๆก็จะหยุดชะงักลง ไม่ขยายตัวต่อไปอีก การค้นพบ “สึนามิอวกาศ” ที่เกิดจากเควซาร์ที่ใจกลางกาแล็กซีในครั้งนี้ อาจเป็นคำตอบที่เป็นไปได้มากที่สุดของปริศนาข้อนี้ก็เป็นได้ ด้วยพลังที่เควซาร์ผลักดันออกมาทำให้ขั้นตอนการก่อกำเนิดดาวฤกษ์ดวงใหม่ๆขอกาแล็กซีนั้นๆหยุดลงอย่างกระทันหัน จากนั้นกาแล็ซีนั้นก็จะหยุดขยายตัว

อ้างอิง https://www.nasa.gov/feature/goddard/2020/quasar-tsunamis-rip-across-galaxies

เครดิตภาพวาดประกอบบทความ NASA, ESA and J. Olmsted (STScI)

เรียบเรียงโดย @MrVop