ควาร์ก คืออนุภาคมูลฐานและเป็นส่วนประกอบพื้นฐานของสสาร ควาร์กมีอยู่ 6 ชนิด เรียกว่า 6 สายพันธ์ หรือ flavour ได้แก่ อัพ (up), ดาวน์ (down), ชาร์ม (charm), สเตรนจ์ (strange), ท็อป (top), และ บอตทอม (bottom) ควาร์กมากกว่าหนึ่งตัวเมื่อรวมตัวกันจะกลายเป็นอีกอนุภาค เช่น โปรตอนและนิวตรอน ประกอบขึ้นด้วยควาร์กจำนวน 3 ตัว มีรายละเอียดแตกต่างกันไป

เมื่อแยกสสารออกเป็นหน่วยย่อยลงไปถึงนิวเคลียส แล้วแยกต่อไปเป็นโปรตอนและนิวตรอน หากแยกต่อไปก็จะกลายเป็นควาร์ก 3 ตัว

อนุภาคส่วนใหญ่ประกอบด้วยควาร์กไม่เกิน 3 ตัว แต่ในปี 1964 จากนักฟิสิกส์ชาวอเมริกัน Murray Gell-Mann และ George Zweig เสนอแนวคิดว่ามีความเป็นไปได้ที่จะพบ  tetraquark หรืออนุภาคประกอบขึ้นด้วย 4 ควาร์ก และ pentraquark หรืออนุภาคที่ประกอบขึ้นด้วย 5 ควาร์ก ในลักษณะการรวมกันระหว่างควาร์กกับปฏิควาร์ก (quark-antiquark )

ผ่านไป 50 ปี จนถึงปี 2014 นักฟิสิกส์จากหน่วยงานทดลอง LHCb ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของหน่วยเครื่องชนอนุภาคขนาดใหญ่ LHC ในองค์การเพื่อการวิจัยนิวเคลียร์แห่งยุโรปหรือเซิร์น (CERN) ก็ประกาศการค้นพบอนุภาค Z(4430) ที่ประกอบด้วย 4 ควาร์กเป็นครั้งแรก ควาร์กทั้ง 4 ได้แก่ชาร์ม 1 ตัว ปฏิชาร์ม 1 ตัว อัพ 1 ตัว และ ปฏิอัพ 1 ตัว

ปีต่อมาคือปี 2015 ก็มีการประกาศการค้นพบ pentraquark หรืออนุภาคที่ประกอบด้วย 5 ควาร์ก จำนวน 2 อนุภาค ได้แก้่อนุภาค Pc(4450)+ และอนุภาค Pc(4380)+ โดยควาร์กทั้ง 5 ประกอบด้่วย อัพ 2 ตัว ดาวน์ 1 ตัว ชาร์ม 1 ตัว และปฏิชาร์ม 1 ตัว

ล่าสุดทีมนีกฟิสิกส์จากหน่วยงานเดียวกันนี ก็นักประกาศว่า ได้ค้นพบอนุภาคใหม่ล่าสุด มีชื่อเรียกว่า X (6900) ประกอบด้วยควาร์กจำนวน 4 ตัว และเป็นควาร์กชนิด ชาร์ม (charm) ทั้งหมด โดยแยกเป็นควาร์กและปฏิควาร์กอย่างละ 1 คู่

ก็ถือเป็นการพบอนุภาค tetraquark อีกครั้งที่น่าสนใจ และทางหน่วยงานยังมีความมั่นใจว่าจะพบอนุภาคที่ประกอบด้วยควาร์ 4 ตัวขึ้นไปในจำนวนครั้งที่มากขึ้นในอนาคต

การค้นพบนี้ ตีพิมพ์เผยแพร่ในเอกสารที่โพสต์บนเซิร์ฟเวอร์ preprint ของarXiv.org