ทีมนักดาราศาสตร์​นำโดย​ ดร. Vincent Bourrier​ จากหอสังเกตการณ์เจนีวา สวิตเซอร์แลนด์​ พบลักษณะ​วงโคจรที่ไม่ธรรมดา​ของดาวเคราะห์​อย่างน้อย​ 2 ดวงในระบบดาว HD 3167 ที่โคจรไปตามแนวขั้วของดาวฤกษ์​ศูนย์กลาง​ระบบ

HD 3167 มีชื่อเรียกอีกอย่างว่า EPIC 220383386 หรือ 2MASS J00345752+0422531 เป็นดาวฤกษ์แคระชนิด K0 (ผิวดาวเย็นกว่าดวงอาทิตย์) มีขนาดและรัศมีราวๆ 86% ของดวงอาทิตย์ของเรา และมีอายุดาวที่แก่กว่า คือราว 8 พันล้านปี เป็นหนึ่งในระบบดาวใกล้โลกที่เป็นที่สนใจของนักดาราศาสตร์​เพราะความใกล้ทำให้ส่องเห็นไม่ยากจากกล้องโทรทรรศน์ตามหอดูดาว​ต่าง​ๆ

ระบบดาวนี้มีดาวเคราะห์​บริวาร​อย่างน้อย 3 ดวง โดย 2 ดวงแรกประกาศ​การค้นพบในเดือนกันยายน 2559 ได้แก่ดาวเคราะห์ b ที่มีคาบโคจรรอบดาวแม่คือ HD 3167 ครบ 1 รอบในทุกๆ 0.95 วัน และดาวเคราะห์ c ที่มีคาบโคจรรอบดาวแม่ครบ 1 รอบในทุกๆ 29.8 วัน

ดวงสุดท้ายคือดาวเคราะห์​ d ประกาศ​การค้นพบในเดือนมิถุนา​ยน 2560 มีคาบโคจรรอบดาวแม่ครบ 1 รอบในทุกๆ 8.5 วัน

สิ่งที่ทีมงานของ ดร. Vincent Bourrier พบคือดาวเคราะห์​ c และ d ในระบบนี้ มีวงโคจรรอบดาวแม่ที่ไม่ปกติ ดาวเคราะห์​ทั้ง 2 โคจรรอบดาวฤกษ์​ในแนวขั้วดาว คือเกือบ 90 องศาจากระนาบศูนย์สูตร และเมื่อใช้เทคนิค Rossiter-McLaughlin effect Revolutions (RMR) ในการนำวงโคจร​ดาวเคราะห์​ c ไปเทียบกับดาวเคราะห์​ b แล้ว วงโคจรของดาวเคราะห์ทั้งสองนั้นเกือบจะตั้งฉากกัน (ความเอียงซึ่งกันและกัน 102.3 องศา)

“ตามปกติอย่างที่เรารู้กัน ดาวเคราะห์​ควรโคจรไปตามระนาบศูนย์สูตร​ของดาวฤกษ์​ศูนย์กลาง​ระบบ​เหมือนดาวเคราะห์​ทุกดวงในระบบสุริยะ​ของ​เราท​ี่โคจรรอบดวงอาทิตย์” ดร. Vincent Bourrier อธิบาย “แต่มันต้องมีเหตุผล​หรือเหตุการณ์​อะไรสัก​อย่าง​ที่บังคับวงโคจรดาวเคราะห์​บางดวงในระบบดาว HD 3167 ที่ไปโคจรตามแนวขั้วดาวแบบที่เราค้นพบนี้”

ระบบดาว HD 3167 นั้นถือเป็นระบบดาวเพื่อนบ้านที่น่าสนใจ ยังคงมีอะไรให้ค้นหาอีกมาก พอๆกับเทคนิค RMR ที่ทำให้การคำนวรการหามุมโคจรของดาวเคราะห์​รอบดาวฤกษ์​ได้ละเอียด​ขึ้น จึงน่าจะเป็น​เทคนิคที่นักดาราศาสตร์​นิยมใช้งานกันบ่อยขึ้นในอนาคต​

ทีมงานตี​พิมพ์เผยแพ​ร่​ผลงาน​ครั้งนี้​ลง​ใน​วารสาร​ Astronomy & Astrophysics