ทุกวันนี้จีนถือเป็นประเทศที่ 3 ในประวัติศาสต​ร์​ ที่สามารถนำตัวอย่างดินและหินกลับจากดวงจันทร์มาสู่โลกได้สำเร็จ นับตั้งแต่ โครงการอะพอลโลของสหรัฐ และโครงการลูนาของโซเวียตในทศวรรษที่ 70

โมดูล​ Returner ของยานฉางเอ๋อ​-5 กางร่มชะลอ​ความ​เร็ว​ลงจอดบนพื้นหิมะในเขตมองโกเลีย​ในเมื่อ​วันที่​ 16 ธันวาคม​ 63 ที่ผ่านมา​ หลังภารกิจ​ 23 วัน​ในการ​เดิน​ทางไปกลับโลก-ดวงจันทร์​ พร้อมตัวอย่างทางวิทยาศาสตร์​อันล้ำค่า นั่นคือดินที่ขุดเจาะจากบริเวณ​ที่ราบ Oceanus Procellarum ซึ่ง​เป็น​บริเวณ​ที่ไม่เคยได้รับการสำร​วจ​มาก่อนบนดวงจันทร์

ตัวอย่าง​ดินดวงจันทร์​น้ำหนัก​ 1.731 กิโลกรัม ถูกนำส่งเพื่อวิเคราะห์และจัดเก็บในสถานที่ที่ออกแบบมาเป็นพิเศษของ Chinese Academy of Sciences หรือ CAS เมื่อวันเสาร์​ที่ 19 ธันวาคม​ ด้วยขั้นตอน​ที่ต้องดำเนินการด้วย​คามระมัดระวัง​อย่างยิ่งยวด​เพื่อไม่ให้ปนเปื้อนกับ​อนุภาคอื่นบนโลกเราเอง

น้ำหนักของตัวอย่างดินดวงจันทร์​ที่ได้มานี้ น้อยกว่าที่องค์การ​อวกาศ​ของ​จีน​ตั้งเป้าหมาย​ไว้​แต่แรกคือที่ 2 กิโลกรัม​ เนื่องจากเรดาร์ทางธรณีวิทยา​ของยานฉางเอ๋อ​ตรวจพบหินแข็งซ้อน​อยู่​หลายชั้นลึกลงไปใต้จุดจอดยาน นาย Hu Hao หัวหน้าผู้ออกแบบโครงการสำรวจดวงจันทร์ระยะที่สามของจีน ผู้รับผิดชอบส่วนงานนี้จึงตัดสินใจหยุดการขุดเจาะไว้ที่ความลึกไม่ถึง 1 เมตร เพื่อไม่ให้เกิดความเสียหายกับหัวเจาะ ทำให้ไปไม่ถึงความลึกตามเป้าหมาย​ที่วางแผน​ไว้​คือที่ 2 เมตร สุดท้ายจึงได้ตัวอย่างดินส่วนนี้มาไม่ครบ แต่ก็ยังถือว่าได้ตัวอย่างมาหนักกว่าที่ยานลูนาร์​ 24 นำกลับมาเมื่อปี 2519 ที่ 170 กรัมอยู่หลายเท่า และมีมากพอจะนำมาใช้ได้ครบทุกด้านที่ตั้งเป้าไว้

“ทางเราจะแกะตัวอย่างในสภาพแวดล้อมสูญญากาศและถ่ายโอนไปยังสภาพแวดล้อมไนโตรเจนเพื่อจัดเก็บและแปรรูป” Zhang Guangliang หัวหน้าผู้ออกแบบระบบแอปพลิเคชันภาคพื้นดินของโครงการสำรวจดวงจันทร์ของจีนอธิบาย

เนื่องจาก​องตัวอย่างดินจาก​ดวงจันทร์​สามารถปนเปื้อนได้ง่าย ทาง CAS จึงได้ออกแบบห้องปลอดเชื้อซึ่งจะช่วยลดมลพิษจากอนุภาคของโลกให้น้อยที่สุด

“เราจะใช้อุปกรณ์ที่มีความแม่นยำสูงสุดและนำตัวอย่างดวงจันทร์ส่วนที่เล็กที่สุดในการวิจัยเพื่อให้ได้ประสิทธิภาพสูงสุด ไม่ต้องสิ้นเปลืองชิ้นส่วนตัวอย่างจำนวนมากเกินความจำเป็น​” เขากล่าวเสริม

“เราจะทำการวิจัยดินที่ได้จากดวงจันทร์​ในระยะยาวและเป็นระบบในห้องปฏิบัติการ ตั้งแต่​ด้านของโครงสร้าง คุณสมบัติทางกายภาพ องค์ประกอบทางเคมี องค์ประกอบไอโซโทป ลักษณะของแร่ธาตุ และวิวัฒนาการทางธรณีวิทยาเราหวังว่าเราจะได้รับความรู้​ความเข้าใจที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้นเกี่ยวกับ ต้นกำเนิดและวิวัฒนาการของดวงจันทร์” Li Chunlai รองหัวหน้านักออกแบบของภารกิจ​ กล่าว

นาย Wu Yanhua รองผู้อำนวยการองค์การบริหารอวกาศแห่งชาติจีน กล่าวในงานแถลงข่าวว่า จะมีการแบ่งการใช้งาน​ตัวอย่าง​ดินจาก​ดวงจันทร์​ออกเป็น 3 ส่วน ได้แก่ ทางด้านวิทยาศาสตร์การเผยแพร่สู่สาธารณะของจีน การแบ่งปันตัวอย่างกับนักวิทยาศาสตร์จาก​ประเทศ​อื่นๆทั่วโลก และเป็นของขวัญทางการทูตตามแบบอย่างที่เคยทำกันมาโดยสหรัฐอเมริกาและโซเวียต​ในอดีต

ต่อคำถามจากผู้สื่อข่าวที่ว่า ทางองค์การบริหารอวกาศแห่งชาติของจีนจะแบ่งปันตัวอย่างดินจากดวงจันทร์กับทางองค์การ NASA​ ของสหรัฐหรือไม่นั้น นาย Wu Yanhua ตอบว่าทางจีนพร้อมที่จะแบ่งปันตัวอย่างและข้อมูล​ที่หามาได้นี้กับทางสหรัฐอยู่แล้ว แต่เป็นปัญหาของทางรัฐสภาสหรัฐเองที่ออกกฏปิดกั้นความร่วมมือด้านนี้ระหว่างองค์การ​อวกาศ​ของสหรัฐ​ฯกับจีน

นาย Wu ยังกล่าวอีกว่า ตามสนธิสัญญาอวกาศนั้น ทรัพยากรนอกโลกเป็นทรัพย์สินร่วมกันของมนุษยชาติ “ “เราจะดำเนินการตามสนธิสัญญานี้” วูกล่าวทิ้งท้าย

ที่มา https://www.space.com/china-sharing-chang-e-5-moon-samples