วัฏจักรสุริยะ หรือ Solar cycle คือรอบการเพิ่มขึ้นและลดลงของจำนวนจุดดับหรือจุดมืดบนดวงอาทิตย์ จากจำนวนจุดสูงสุด (Maximum) ไปจนถึงจำนวนจุดต่ำสุด (Minimum) โดยมีความยาวของวัฎจักรโดยเฉลี่ย 11 ปี (จริง ๆ แล้วเวลาอาจต่างกันออกไปตั้งแต่ 7 ปี จนถึง 13 หรือ 14 ปี)  โดยทุกครั้งเมื่อขึ้นวัฎจักรใหม่ ขั้วแม่เหล็กของดวงอาทิตย์จะกลับเหนือเป็นใต้ ใต้เป็นเหนือ อีกด้วย

ล่าสุดเมื่อเดือน ก.ค.ที่ผ่านมาา ดวงอาทิตย์ไม่มีจุดมืดปรากฏเลยเป็นเวลาติดต่อกันถึง 32 วัน แสดงถึงการเข้าสู่ภาวะ Solar minimum ที่ดวงอาทิตย์แทบจะไม่มีความเคลื่อนไหวหรือปะทุพลังงานออกมา หลังจากนั้นก็ปรากฏจุดมืดหมายเลข 2720 ขึ้นมา เมื่อสังเกตดูพบว่าจุดมืดดังกล่าวมีทิศทางการหมุนกลับด้านกับที่เราเคยเห็นมาตลอด 10 ปี แสดงถึงการกลับขั้วเหนือใต้ของดวงอาทิตย์เรียบร้อยแล้ว

พฤติกรรมดังกล่าวแสดงว่า ดวงอาทิตย์เริ่มต้นรอบวัฏจักรสุริยะใหม่นั่นคือ สิ้นสุดวัฏจักรสุริยะที่ 24 และก้าวเข้าสู่วัฏจักรสุริยะที่ 25 แล้ว จากเดิมที่พยากรณ์กันไว้ว่าจะเริ่มวัฏจักรใหม่ในปีหน้า (2019) ถือว่าเปลี่ยนวัฏจักรเร็วกว่าปกติ นอกจากนั้น ตั้งแต่วัฏจักรสุริยะที่ 21 เป็นต้นมา จำนวนจุดดับหรือจุดมืดยังค่อยๆลดลงตามลำดับทุกครั้งที่เปลี่ยนสู่วัฏจักรใหม่อีกด้วย ซึ่งหากยังเป็นแบบนี้ต่อไป ดวงอาทิตย์อาจลดปฏิกิริยาซึมยาวในหลายปีข้างหน้านี้ เหมือนที่เคยเกิดสมัยก่อนที่จะเริ่มนับวัฏจักรสุริยะที่ 1 นั่นคือก่อนปี ค.ศ. 1755 ที่เราเรียกว่า “ช่วงต่ำสุดมอนเดอร์” (Maunder Minimum)

เรียบเรียงโดย @MrVop