ดาวเคราะห์แคระซีริส เป็นสมาชิกที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในแถบดาวเคราะห์น้อย (ระหว่างดาวอังคารกับดาวพฤหัส) ในอดีตซีริสเคยมีสถานะเป็นดาวเคราะห์น้อยมาก่อน และได้เลื่อนขั้นขึ้นเป็นดาวเคราะห์แคระในวันเดียวกับที่ดาวพลูโตโดนเขี่ยตกลงมาจากความเป็นดาวเคราะห์ดวงที่ 9 ของระบบสุริยะลงมาเป็นดาวเคราะห์แคระเช่นเดียวกัน

CIwM19GWwAAjlLH.jpg_large

ภาพแสดงจุดขาวสว่างบนผิวของซีริส – เครดิต NASA:JPL

ขณะนี้ยานอวกาศ DAWN กำลังเข้าใกล้ซีริสทุกขณะ และภาพที่ส่งกลับมาที่สถาบัน JPL เป็นระยะจากยานลำนี้ สร้างความฉงนให้นักวิทยาศาสตร์พอสมควร

เรื่องแรกคือจุดขาวสว่างหลายจุดบนผิวดาว จุดขาวเหล่านี้สว่างโดยตจากการสะท้อนแสงมากก่าพื้นที่ๆเหลือทั้งหมด ซึ่งนักเหล่าวิทยาศาสตร์ก็คาดเดาว่าน่าจะเป็นพื้นผิวน้ำแข็ง หรือไม่ก็เกลือ หรืออาจเป็นภูเขาไฟ แต่น่าจะเป็นน้ำแข็งมากที่สุดเพราะสะท้อนแสงอาทิตย์ได้มากกว่าพื้นผิวชนิดอื่น

เรื่องต่อมาคือยาน DAWN พบภูเขายอดแหลมสูงพอๆกับยอดเขาแมคคินลีย์ในอะลาสกาบนโลกเรา ที่แปลกคือภูเขายอดแหลมบนดาวเคราะห์แคระลูกนี้ ไม่ได้เกิดอยู่ข้างหลุมอุกกาบาตแบบที่น่าจะเป็น (การเข้าชนของอุกาบาตขนาดใหญ่กดดันให้ผิวยุบลงตรงกลางแล้วยกตัวเป็นภูเขาบริเวณขอบ) แต่กลับไปเกิดอยู่บนพื้นที่โล่งๆไม่มีหลุมอุกกาบาตอยู่ใกล้ๆ ทำเอานักธรณีวิทยางุนงงกันเป็นแถว เพราะดาวเคราะห์แคะขนาดเล็กแบบนี้ไม่น่าจะมีกิจกรรมทางธรณีวิทยาแบบโลก คือมีการขยับไปมาของเปลือกโลกทำให้ชนกันยกตัวเป็นภูเขา

 

คำตอบเหล่านี้น่าจะได้รับความกระจ่างเมื่อ DAWN เข้าใกล้ซีริสมากขึ้นช่วงปลายเดือนนี้

ที่มา http://motherboard.vice.com/read/take-a-look-at-dwarf-planet-ceres-and-its-weird-geological-formations
เรียบเรียงโดย @MrVop