ม้าน้ำ เป็นปลาที่มีลักษณะพิเศษที่สุดชนิดหนึ่งของโลก ปลาที่รักเดียวใจเดียว ครองคู่เดียวตลอดชีวิต หากฝ่ายหนึ่งฝ่ายใดมีอันเป็นไป ก็จะไม่หาคู่ใหม่ ม้าน้ำออกลูกครั้งละ 100-1500 ฟอง โดยตัวผู้จะเป็นฝ่ายอุ้มท้องแทนตัวเมีย โอกาสรอดของลูกม้าน้ำค่อนข้างต่ำ เนื่องจากม้าน้ำแทบจะป้องกันตัวเองจากภัยอันตรายไม่ได้แม้โตเต็มวัย  ม้าน้ำครองตำแหน่งเป็นปลาที่ว่ายน้ำช้าที่สุดในโลก นั่นคือว่ายน้ำด้วยความเร็วสูงสุดเพียง 0.06 กิโลเมตรต่อชั่วโมงเท่านั้น

ม้าน้ำจัดอยู่ในวงศ์ย่อย Hippocampinae ในวงศ์ Syngnathidae ภายใต้อันดับ Syngnathiformes มีรูปร่างลักษณะแตกต่างไปจากปลาชนิดอื่น ๆ อย่างเห็นได้ชัด กล่าวคือ มีกระดูกหรือก้างมาห่อหุ้มเป็นเกราะอยู่ภายนอกตัวแทนเกล็ด ส่วนหางของแทนที่จะเป็นครีบสำหรับว่ายน้ำไปมาอย่างปลาชนิดอื่น กลับมีหางยาวเหมือนสัตว์เลื้อยคลาน มีไว้เพียงเพื่อเกี่ยวยึดตัวเองกับพืชน้ำหรือปะการังในน้ำ มีครีบอกและมีครีบบางใสตรงเอวอีกครีบหนึ่งช่วยโบกพัดกระพือ โดยครีบทั้ง 2 นี้จะโบกพัดด้วยความเร็วประมาณ 20-30 ครั้งต่อวินาที ม้าน้ำมักจะว่ายน้ำเป็นไปในลักษณะขึ้น-ลง มากกว่าไปมาข้างหน้า-ข้างหลังเหมือนปลาชนิดอื่น ม้าน้ำมีอันตรายรอบตัว นอกจากสัตว์นักล่าอื่นๆก็ยังถูกมนุษย์จับมาเป็นปลาประดับตามตู้ปลา หรือไม่ก็ถูกจับมาทำยาตามความเชิ่อของชาวจีนจนกลายเป็นสัตว์ใกล้สูญพันธุ์

ล่าสุด มีการค้นพบม้าน้ำสปีชีส์ใหม่สุดของโลก โดย  Dr. Graham Short  จากวิทยาลัยวิทยาศาสตร์แคลิฟอร์เนีย (California Academy of Sciences) พร้อมทีมงานจากมหาวิทยาลัยคาโกขิมา  ม้าน้ำสปีชีส์ใหม่นี้ถูกตั้งชื่อว่า Hippocampus japapigu เป็นม้าน่ำแคระ ที่มีขนาดความยาวเพียง 1.4-1.6 ซ.ม. มีสีสันตามร่างกายสวยงาม อยู่อาศัยภายใต้น้ำลึกราว 11 เมตรบริเวณเกาะ ฮะจิโชจิมา (Hachijo-jima)  หมู่เกาะไอสุ ของญี่ปุ่น

รายงานการค้นพบตีพิมพ์ในวารสาร ZooKeys. ประจำเดือนสิงหาคมนี้

เรียบเรียงโดย @MrVop