ดาวเคราะห์ทั้งหลายนั้น อาจมีหรือไม่มีดวงจันทร์เป็นบริวารของตนเองก็ได้ อย่างในระบบสุริยะของเรานี้ดาวเคราะห์อยู่ 2 ดวงที่ไม่มีดวงจันทร์ นั่นคือ ดาวพุธ และ ดาวศุกร์ ที่เหลือมีดวงจันทร์กันทั้งนั้นตั้งแต่ดวงจันทร์ดวงเดียวคือโลกเราเอง ดวงจันทร์ 2 ดวงคือดาวอังคาร ไปจนถึงดาวเคราะห์ขนาดใหญ่ที่มีดวงจันทร์หลายสิบดวงเช่น ดาวพฤหัส หรือ ดาวเสาร์

แต่จะเป็นอย่างไร ถ้าดวงจันทร์ เกิดมีบริวารขึ้นมาบ้างล่ะ ? เป็นไปได้ไหม และถ้ามีขึ้นมา เราจะเรียกมันว่าอะไร

สำหรับคำถามแรก Juna Kollmeier นักดาราศาสตร์จากสถาบัน Carnegie Institution of Washington  และ Sean Raymond จากมหาวิทยาลัย Bordeaux ให้คำตอบว่าเป็นไปได้และสำหรับคำถามที่สองคือชื่อเรียกของบริวารดวงจันทร์นั้น มีหลากหลายความเห็นปรากฏขึ้นมา ตั้งแต่ชื่อที่ค้อนข้างเป็นทางการคือ Submoon ไปจนถึงชื่อที่ออกแนวน่ารักหน่อยๆคือ Moonmoon

จากบทวิเคราะห์ที่เผยแพร่ลงใน ฐานข้อมูลของ arXiv ท้้ง Kollmeier และ Raymond ได้ร่วมกันคำนวนเงื่อนไขต่างๆเพื่อให้ดวงจันทร์ดวงใดๆมีบริวารของตนเองขึ้นมาได้โดยไม่ถูกแรงโน้มถ่วงที่มีมากกว่าของดาวเคราะห์ของตนดึงดูดเข้าไป ผลออกมาว่า ดวงจันทร์ดังล่าวต้องมีขนาดใหญ่ตั้งแต่ 1,000 ขึ้นไป และต้องโคจรรอบดาวเคราะห์ในระยะห่างค่อนข้างมากจึงจะปลอดภัยจากการที่จะถูก “ยึด” บริวารไป

ยกตัวอยา่งดวงจันทร์ในระบบสุริยะที่เข้าเงื่อนไขที่ว่านี้ก็ได้แก่ ดวงจันทร์ไททันของดาวเสาร์ ดวงจันทร์แกนนิมีดของดาวพฤหัส และดวงจันทร์ของโลกเราเอง

หรือนอกระบบสุริยะก็อย่างเช่น ดวงจันทร์ของดาวเคราะห์  Kepler-1625b ซึ่งเป็นดาวเคาะห์แก้สยักษ์ใหญ่กว่าโลกเราประมาณ 12 เท่า อยู่ห่างออกไปราว 8,000 ปีแสง

แต่ถึงจะเป็นไปได้ บทวิเคราะห์ของ Kollmeier และ Raymond ก็ระบุว่าแทบจะไม่มีโอกาสพบได้จริงตามธรรมชาติ เนื่องจากดาวเคราะห์น้อยใดๆที่จะโคจรผ่านมาจนถูกดวงจันทร์ “จับ” เอามาเป็นบริวารนั้นจะถูกดาวเคราะห์ของตนซึ่งแน่นอนว่ามีแรงโน้มถ่วงมากกว่ายึดเอาไปเสียก่อน เนื่องจากวินาทีแรกๆนั้น ดาวเคราะห์น้อยที่พุ่งเข้ามายังไม่มีเส้นทางที่จะเข้าสู่จุดเสถียรที่จะโคจรรอบดวงจันทร์ขึ้นมาได้ และความเร็วก็น่าจะมากเกินกว่าแรงโน้มถ่วงของดวงจันทร์จะจับทัน

ก็เอาเป็นว่าอย่างน้อยเราได้รู้จักศัพท์ใหม่ทางดาราศาสตร์ที่ออกเป็นวิชาการว่า submoon และไม่เป็นวิชาการว่า moonmoon ก็แล้วกัน

ที่มา iflscience.com
เครดิตภาพ videoblocks.com
เรียบเรียงโดย @MrVop