ดวงดาวทั้งหลายที่คิดกันว่ากลมนั้น จริงๆแล้ว “กลมแป้น” แต่ตอนนี้ นักดาราศาสตร์พบดาวที่ “กลมป็อก” แล้ว

การหมุนรอบตัวเองของเทหวัตถุในอวกาศไม่ว่าจะเป็นดาวฤกษ์ หรือ ดาวเคราะห์ ทำให้พวกมันมีลักษณะรูปร่างทรงกลมที่ “กลมแป้น” ด้วยแรงหนีศูนย์กลาง ยิ่งวัตถุนั้นหมุนรอบตัวเองเร็วเท่าไร รูปร่างของมันก็ยิ่งแป้นลงไปเท่านั้น ค่าความแป้นนี้เรียกว่า Equatorial bulge นั่นคือผลต่างของเส้นรอบวงตามแนวศูนย์สูตรกับเส้นรอบวงตามแนวขั้วโลก

ดาวเคราะห์ที่รูปร่างแป้นที่สุดในระบบสุริยะ ก็คือดาวเสาร์ มีค่า ผลต่างของเส้นรอบวงตามแนวศูนย์สูตรกับเส้นรอบวงตามแนวขั้วโลกหรือ Equatorial bulge มากถึง 11,808 กม. รองลงมาคือดาวพฤหัส ซึ่งมีผลต่างของเส้นรอบวงตามแนวศูนย์สูตรกับเส้นรอบวงตามแนวขั้วโลกอยู่ที่ 10,175 กม. ส่วนโลกเรานั้นมี  Equatorial bulge อยู่ที่ 42.77 กม.

หันมาดูดาวฤกษ์ ต้องถือว่าดวงอาทิตย์เรากลมกว่าดาวเคราะห์ต่างๆในครอบครัว คือมี  Equatorial bulge เพียง 10 กม.

ความกลมของดวงอาทิตย์เราถือว่ากลมกว่าดาวฤกษ์ดวงอื่นในจักรวาลด้วย ยกเว้นเจ้าของตำแหน่งตัวจริงที่เพิ่งมีการค้นพบล่าสุด

เจ้าของตำแหน่งแชมป์ชนะเลิศความ”กลมป็อก” ได้แก่ดาวฤกษ์ Kepler 11145123

ทีมงานของนักดาราศาสตร์จากสถาบัน Max Planck Institute for Solar System Research หรือ MPS  นำโดยศาสตราจารย์ Laurent Gizon ได้ทำการวัดค่าผลต่างของเส้นรอบวงตามแนวศูนย์สูตรกับเส้นรอบวงตามแนวขั้วดาวของ Kepler 11145123 ออกมาแล้วได้ค่าที่น่าตกใจ นั่นคือ 3 กม. เท่านั้น

ดาวฤกษ์ดวงนี้มีขนาดใหญ่กว่าดวงอาทิตย์เราถึง 2 เท่า มีรัศมีราว 1.5 ล้าน กม. แต่ความที่มันหมุนรอบตัวเองช้าเป็นอย่างยิ่ง ทำให้มันถนอมรักษารูปร่างกลมป็อกของมันเอาไว้ได้ ค่าความต่าง 3 กม.เทียบกับขนาดดาวต้องถือว่าน้อยจนสมควรเอาตำแหน่งที่หนึ่งไปครอง

ก็ต้่องรอดูว่าทีมงานนี้หรือทีมอื่นจะสามารถหาดาวอื่นมาล้มแชมป์ความกลมนี้ได้หรือไม่ในอนาคต

อ้างอิง http://www.bbc.com/news/science-environment-38014613
https://en.wikipedia.org/wiki/Equatorial_bulge
https://www.theguardian.com/science/2012/aug/16/sun-perfect-sphere-nature
เรียบเรียงโดย @MrVop